„Kielich, który mi dał Ojciec, czyż nie mam go wypić?”
Kim był?
Kiedy podczas krwawych prześladowań w Wietnamie aż 2 razy zostałem wykupiony z więzienia przez wiernych parafian i musiałem zmienić imię, by zmylić cesarskich szpiegów, ani na chwilę nie porzuciłem powierzonej mi owczarni. Przyszedłem na świat około 1795 roku jako Dung An Tran w biednej, pogańskiej rodzinie mieszkającej w północnej części kraju, w regionie Bac Ninh. Gdy ukończyłem 12 lat, moi rodzice w poszukiwaniu pracy i chleba zdecydowali się na przeprowadzkę do Hanoi. Los sprawił, że spotkałem tam życzliwego chrześcijańskiego katechetę, który zapewnił mi schronienie, wyżywienie oraz ojcowską opiekę.
Przez kolejne 3 lata z ogromnym przejęciem uczyłem się od mojego opiekuna prawd wiary katolickiej, odkrywając w Ewangelii zupełnie nowy sens życia. Moja ziemia ojczysta od chwili przybycia pierwszych misjonarzy w 1533 roku była jednak areną nieustannych represji, ponieważ władcy postrzegali chrześcijaństwo jako zagrożenie i bezwzględnie zwalczali wyznawców Chrystusa. Czy potrafisz sobie wyobrazić przyjęcie wiary w kraju, w którym za samo wyznanie imienia Jezusa grozi okrutne więzienie, tortury oraz śmierć? Mimo tego niebezpieczeństwa w wieku 15 lat z radością przyjąłem sakrament chrztu świętego, otrzymując nowe imię Andrzej.
Punkt zwrotny
Po chrzcie z wielkim zapałem opanowałem język chiński oraz łacinę, dzięki czemu sam mogłem rozpocząć posługę katechety i przez 10 lat przekazywać rodakom Dobrą Nowinę. Moja gorliwość i zdolności sprawiły, że przełożeni wysłali mnie na 3-letnie studia teologiczne, które przygotowały mnie do upragnionej drogi kapłańskiej. Przełomowym dniem mojego życia był 15 marca 1823 roku, kiedy przyjąłem święcenia kapłańskie jako rodzimy wietnamski prezbiter. Od tej chwili moje życie stało się całkowitą ofiarą dla Boga w czasach, gdy okrutny cesarz Minh-Mang w latach 1820–1840 rozpętał najkrwawsze prześladowania w dziejach naszego narodu.
Czego dokonał?
Jako proboszcz w parafii Ke-Dam nieustannie i z wielką odwagą głosiłem słowo Boże, stając się duchowym ojcem dla prześladowanych wspólnot. Swoją pracę duszpasterską zawsze łączyłem z surowym życiem wewnętrznym, dlatego bardzo często pościłem i spędzałem długie godziny na żarliwej modlitwie. Moja głęboka pobożność oraz osobisty przykład życia poruszały serca pogan tak mocno, że wielu mieszkańców okolicznych wiosek decydowało się przyjąć chrzest. W 1835 roku zostałem po raz 1. aresztowany za działalność kapłańską, lecz oddani parafianie zebrali potrzebne pieniądze i wykupili mnie z rąk strażników.
Aby uchronić wspólnotę przed kolejnymi represjami i zmylić pościg, zmieniłem wówczas swoje rodowe imię Dung na Lac oraz przeniosłem się do innej prefektury, by w ukryciu kontynuować pracę misyjną. W dniu 10 listopada 1839 roku ponownie wpadłem w ręce prześladowców razem z sędziwym kapłanem Piotrem Thi, którego odwiedziłem, aby przystąpić u niego do sakramentu spowiedzi. Również tym razem wierni zdołali nas wykupić z aresztu za odpowiednią kwotę, jednak nasza wolność trwała zaledwie kilkanaście dni. Po 3. aresztowaniu zostaliśmy zakuci i przewiezieni do stolicy w Hanoi, gdzie poddano nas nieludzkim torturom, które zniosłem z pokojem i niezłomną wiernością Chrystusowi.
Śmierć i kult
Moja ziemska pielgrzymka zakończyła się 21 grudnia 1839 roku na przedmieściach Hanoi, gdzie wraz z księdzem Piotrem Thi poniosłem śmierć męczeńską przez ścięcie mieczem. W dniu 27 maja 1900 roku papież Leon XIII ogłosił mnie błogosławionym w 1. grupie męczenników z mojej ojczyzny, natomiast 19 czerwca 1988 roku papież święty Jan Paweł II kanonizował mnie w Rzymie na czele 117 męczenników wietnamskich z lat 1745–1862. W tym niezwykłym gronie znalazło się 96 Wietnamczyków, 11 Hiszpanów i 10 Francuzów, w tym 8 biskupów, 50 kapłanów oraz wierni świeccy, którzy reprezentują od 100 do 300 tysięcy chrześcijan zamordowanych za wiarę. Kościół powszechny obchodzi nasze wspólne wspomnienie liturgiczne 24 listopada, czcząc naszą krew jako fundament żywego Kościoła w Wietnamie.